Signature validity is unknown nghĩa là phần mềm chưa xác định được danh tính người ký, không phải chữ ký giả. Cách xử lý trong Adobe Reader và Foxit, từng bước.
Bạn mở hợp đồng đối tác gửi, thấy dải vàng ở đầu trang ghi "At least one signature has problems" và trong bảng chữ ký là dòng "Signature validity is UNKNOWN" kèm dấu chấm hỏi. Đừng vội trả lại file. Phần lớn trường hợp, vấn đề nằm ở cấu hình máy người xem, và sửa được trong vài phút.
Ba trạng thái chữ ký trong Adobe và Foxit
| Hiển thị | Ý nghĩa | Nên làm gì |
|---|---|---|
| Dấu tích xanh, "Signature is valid" | Nội dung còn nguyên vẹn và danh tính người ký được xác minh | Dùng được; vẫn xem người ký có đúng người cần ký không |
| Dấu chấm hỏi, "Signature validity is unknown" | Chưa xác minh được danh tính người ký hoặc trạng thái chứng thư | Làm theo các bước trong bài này |
| Dấu X đỏ, "Signature is invalid" | Nội dung đã bị sửa sau khi ký, hoặc chứng thư không còn hiệu lực lúc ký | Không dùng file; yêu cầu bên gửi ký lại |
Dòng "At least one signature has problems" trên Adobe chỉ báo rằng có ít nhất một chữ ký không ở trạng thái hợp lệ. Mở bảng Signatures (Signature Panel) để xem chữ ký nào và lý do cụ thể.
Vì sao chữ ký số Việt Nam hay bị "unknown"?
- 1Máy chưa tin cậy chứng thư gốc: Adobe và Foxit chỉ coi danh tính người ký là đã xác minh khi chứng thư của người ký, hoặc một chứng thư phía trên nó, nằm trong danh sách tin cậy của phần mềm. Chứng thư gốc của Việt Nam thường chưa có sẵn trong danh sách này.
- 2Phần mềm không dùng kho chứng thư của Windows: dù đã cài Root CA Việt Nam vào Windows, Adobe và Foxit có danh sách tin cậy riêng và mặc định không lấy từ kho của Windows.
- 3Thiếu chứng thư trung gian của nhà cung cấp, khiến chuỗi từ người ký lên chứng thư gốc bị đứt.
- 4Không kiểm tra được trạng thái thu hồi vì máy không có mạng hoặc mạng nội bộ chặn kết nối tới nhà cung cấp.
- 5Chữ ký tạo bằng chứng thư tự tạo (self-signed), ví dụ chọn "New ID" trong Foxit hoặc Adobe. Trường hợp này danh tính người ký không được tổ chức nào xác nhận.
Cách xử lý trong Adobe Acrobat Reader
- 1
Cài chứng thư gốc Việt Nam vào Windows
Tải chứng thư gốc (Root CA) từ trang chính thức của Trung tâm Chứng thực điện tử quốc gia, cài vào Windows. Văn bản của cơ quan nhà nước ký bằng chữ ký số chuyên dùng công vụ thì cần chứng thư gốc của Ban Cơ yếu Chính phủ, tải tại trang chứng thư số của Ban Cơ yếu. Thường thì cài driver USB Token của nhà cung cấp cũng đã cài sẵn chứng thư gốc và trung gian.
- 2
Cho Adobe dùng kho chứng thư của Windows
Vào Menu (hoặc Edit), Preferences, Signatures. Ở mục Verification bấm More. Trong nhóm Windows Integration, chọn Validating Signatures (và Validating Certified Documents nếu cần). Bấm OK.
- 3
Xác minh lại
Mở bảng Signatures, nhấp chuột phải vào chữ ký, chọn Validate Signature. Nếu chuỗi chứng thư đầy đủ, trạng thái chuyển sang hợp lệ.
- 4
Nếu vẫn chưa được
Mở Preferences, Signatures, mục Identities & Trusted Certificates bấm More, chọn Trusted Certificates. Thêm chứng thư gốc Việt Nam, chọn Edit Trust và đánh dấu Use this certificate as a trusted root.
Cách xử lý trong Foxit PDF Reader
- 1
Cho Foxit dùng kho chứng thư của Windows
Vào File, Preferences, Signature. Trong nhóm Windows Integration, chọn tin cậy chứng thư gốc trong kho chứng thư của Windows khi xác minh chữ ký (và văn bản chứng nhận nếu cần). Tên mục có thể khác đôi chút giữa các phiên bản.
- 2
Hoặc thêm chứng thư vào Trusted Certificates
Nhấp chuột phải vào chữ ký, chọn Show Signature Properties, bấm Show Certificate. Chọn chứng thư gốc ở đầu chuỗi, sang thẻ Trust, chọn Use this certificate as a trusted root, rồi Add to Trusted Certificates.
- 3
Quản lý danh sách tin cậy
Xem hoặc xoá chứng thư đã tin cậy tại Protect, Sign & Certify, Trusted Certificates.
- 4
Xác minh lại
Mở lại file hoặc chọn xác minh chữ ký trong bảng chữ ký để xem trạng thái mới.
Không muốn chỉnh cấu hình máy? Tải file lên để xem từng chữ ký hợp lệ, có cảnh báo hay không hợp lệ, kèm lý do
Khi nào "unknown" là dấu hiệu đáng lo
Sau khi máy đã tin cậy chứng thư gốc Việt Nam mà một chữ ký vẫn "unknown", hãy mở chứng thư của người ký và xem kỹ:
- Người cấp (Issued by) trùng với người được cấp (Issued to): đây là chứng thư tự tạo, không có tổ chức nào xác nhận danh tính. Không dùng cho hợp đồng, chứng từ
- Tổ chức cấp không phải nhà cung cấp dịch vụ chứng thực chữ ký số được cấp phép tại Việt Nam, hoặc tên lạ
- Thông tin người ký, mã số thuế, đơn vị không khớp với bên đáng lẽ phải ký
Đọc chứng thư trong file để biết chữ ký là của ai, do tổ chức nào cấp
Bảng xử lý nhanh
| Tình huống | Nguyên nhân hay gặp | Cách xử lý |
|---|---|---|
| Mọi chữ ký Việt Nam đều "unknown" | Phần mềm chưa tin cậy chứng thư gốc Việt Nam | Bật Windows Integration hoặc thêm Root CA vào Trusted Certificates |
| Chỉ một chữ ký "unknown" | Thiếu chứng thư trung gian của nhà cung cấp đó, hoặc chứng thư tự tạo | Cài chứng thư của nhà cung cấp; kiểm tra người cấp |
| Máy có mạng thì hợp lệ, mất mạng thì "unknown" | Không kiểm tra được trạng thái thu hồi | Kết nối mạng rồi xác minh lại; mở kết nối tới nhà cung cấp nếu mạng nội bộ chặn |
| Máy người ký thấy hợp lệ, máy khác thấy "unknown" | Chỉ máy người ký có chứng thư gốc trong danh sách tin cậy | Cấu hình máy người xem như trên |
| Dấu X đỏ chứ không phải chấm hỏi | File bị sửa hoặc chứng thư không còn hiệu lực lúc ký | Không dùng file, yêu cầu ký lại |
Các nguyên nhân khác khiến chữ ký báo không hợp lệ hoặc có dấu chấm hỏi
Căn cứ pháp lý & nguồn tham khảo